SKKN Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm cho học sinh ở độ tuổi đầu cấp THCS
Thực hiện nhiệm vụ năm học 2014 – 2015, theo nguyện vọng của các bậc phụ huynh học sinh khối 6,7 muốn được gửi con em ở lại trường để ăn, nghỉ vì Phụ huynh học sinh không có điều kiện đưa đón con. Chính vì vậy, để tạo điều kiện giúp đỡ các bậc phụ huynh học sinh yên tâm công tác nhà trường đã tổ chức các lớp bán trú để chăm nuôi sức khoẻ cho học sinh có nhu cầu gửi lại trường.
Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn, đảm bảo vệ sinh an toàn thực
phẩm cho học sinh ở độ tuổi đầu cấp THCS
PHẦN THỨ NHẤT:
ĐẶT VẤN ĐỀ
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
Chăm sóc, nuôi dưỡng đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm và bảo vệ sức
khỏe cho trẻ em trong độ tuổi đi học là việc làm hết sức quan trọng được các
cơ quan chức năng và toàn dân quan tâm. Đối với học sinh đang học tại các
trường THCS là đối tượng được các bậc phụ huynh hết sức quan tâm, lo lắng
bởi ở lứa tuổi này các em đang ở tuổi ăn, tuổi lớn, phát triển toàn diện cả về thể
lực và trí tuệ. Vì vậy việc chăm sóc nuôi dưỡng và bảo vệ sức khỏe cho các em
được các nhà trường đặt lên hàng đầu, nhằm giúp cho học sinh luôn khỏe
mạnh, hồn nhiên, vui tươi phát triển cơ thể cân đối hài hòa, hình thành nhân
cách con người mới xã hội chủ nghĩa. Nếu chăm sóc, nuôi dưỡng không tốt sẽ
ảnh hưởng đến sức khỏe và trí tuệ của học sinh. Do đó việc nuôi dưỡng và
phòng chống suy dinh dưỡng cho học sinh là hết sức cần thiết và việc chăm sóc
nuôi dưỡng đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm cho các em là việc làm vô cùng
quan trọng trong môi trường giáo dục.
Thực hiện nhiệm vụ năm học 2014 – 2015, theo nguyện vọng của các
bậc phụ huynh học sinh khối 6,7 muốn được gửi con em ở lại trường để ăn,
nghỉ vì Phụ huynh học sinh không có điều kiện đưa đón con. Chính vì vậy, để
tạo điều kiện giúp đỡ các bậc phụ huynh học sinh yên tâm công tác nhà trường
đã tổ chức các lớp bán trú để chăm nuôi sức khoẻ cho học sinh có nhu cầu gửi
lại trường.Việc nâng cao chất lượng bữa ăn cho học sinh là vấn đề mà Ban
giám hiệu nhà trường cùng tập thể các cô nuôi hết sức chú trọng. Ban giám
hiệu và các cô nuôi thường xưyên bàn bạc, trao đổi và rút kinh nghiệm làm sao
để nâng cao chất lượng nuôi dưỡng học sinh cho thật tốt và phải làm thế nào
để nâng cao chất lượng bữa ăn, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm cho học
sinh gửi bán trú trong nhà trường giúp học sinh phát triển cân đối, toàn diện.
1 / 16
Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn, đảm bảo vệ sinh an toàn thực
phẩm cho học sinh ở độ tuổi đầu cấp THCS
Nhằm nâng cao chất lượng chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục học sinh của nhà
trường ngày một hiệu quả hơn.
Dinh dưỡng và sức khoẻ của học sinh THCS là vấn đề đang được toàn
xã hội quan tâm. Chúng ta đều thấy rõ tầm quan trọng trong việc ăn uống hàng
ngày của học sinh, đó là nhu cầu thiết yếu không thể thiếu được trong đời sống
hàng ngày của con người và ăn uống là yếu tố quan trọng quyết định sự phát
triển, hoạt động và học tập của học sinh. Vậy cần phải ăn uống như thế nào để
đảm bảo dinh dưỡng cân đối hài hoà giữa chất và lượng. Giúp học sinh phát
triển toàn diện, giảm tỷ lệ suy dinh dưỡng, yếu sức khỏe. Ngoài việc ăn uống
đủ chất, đủ lượng còn phải chú ý đến vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm. Bởi
việc đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm cũng là vấn đề được nhiều người quan
tâm nhất là trong các trường có tỉ lệ học sinh ăn đông. Bên cạnh đó học sinh
đang ở độ tuổi còn nhỏ cơ thể và sức đề kháng còn yếu nếu để xẩy ra ngộ độc
thức ăn không những ảnh hưởng đến sức khoẻ mà còn ảnh hưởng đến tinh
thần và trí tuệ sau này của các em. Vì vậy mà việc thực hiện vệ sinh an toàn
thực phẩm phải luôn luôn được quan tâm chú trọng.
Để có được bữa ăn ngon, đảm bảo đủ các chất dinh dưỡng một cách an
toàn, hợp lý không phải là đơn giản, nhất là bữa ăn cho học sinh đầu cấp THCS
vì học sinh ở độ tuổi này đã biết phân biệt rõ mùi vị, cảm giác, màu sắc, sự hấp
dẫn của các món ăn.
Xuất phát từ nhận thức trên, là một trong những nhân viên được Ban
giám hiệu nhà trường giao nhiệm vụ phụ trách và đảm nhiệm việc chăm sóc ăn
uống cho học sinh gửi bán trú tại trường tôi hiểu rõ việc chăm sóc dinh dưỡng
cho học sinh nhất là học sinh trong độ tuổi đang lớn. Qua 7 năm làm công tác
này bản thân tôi cùng các đồng nghiệp đã rút ra cho mình được một số kinh
nghiệm vì vậy tôi mạnh dạn chia sẻ đề tài “Một số kinh nghiệm nâng cao
chất lượng bữa ăn đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm cho học sinh ở độ
tuổi đầu cấp THCS ” giúp học sinh phát triển cân đối, toàn diện nhằm nâng
2 / 16
Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn, đảm bảo vệ sinh an toàn thực
phẩm cho học sinh ở độ tuổi đầu cấp THCS
cao chất lượng chăm sóc nuôi dưỡng, giáo dục học sinh của nhà trường ngày
một tốt hơn.
II. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU:
Học sinh khối 6, khối 7 tại trường THCS Phan Đình Giót.
III. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU:
Thông qua đề tài “Một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng bữa ăn
đảm bảo vệ sinh ăn toàn thực phẩm cho học sinh ở độ tuổi đầu cấp
THCS” nhằm mục đích tìm tòi, khám phá ra cách chế biến món ăn phong phú
hơn, hấp dẫn hơn, mùi vị thơm ngon hơn và phối hợp nhiều loại thực phẩm sẵn
trên địa bàn cư trú, đảm bảo dinh dưỡng hợp lý và vệ sinh an toàn thực phẩm
cho học sinh giúp các em ăn ngon miệng, ăn hết xuất đảm bảo nhu cầu dinh
dưỡng cần thiết cho cơ thể.
IV. NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU:
+ Xây dựng cơ sở lý luận để xây dựng đề tài.
+ Điều tra thực trạng bữa ăn của học sinh
+ Vận dụng đề xuất biện pháp để chế biến được món ăn thơm ngon, hấp
dẫn, đảm bảo vệ sinh, dinh dưỡng hợp lý cho học sinh.
V. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU:
- Nghiên cứu trên thực tế qua tài liệu có liên quan
- Phương pháp thực hành
- Phương pháp tích lũy kinh nghiệm
3 / 16
Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn, đảm bảo vệ sinh an toàn thực
phẩm cho học sinh ở độ tuổi đầu cấp THCS
PHẦN THỨ HAI:
NHỮNG BIỆN PHÁP ĐỔI MỚI ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I. NỘI DUNG LÝ LUẬN CỦA ĐỀ TÀI:
Như chúng ta đã biết sức khoẻ là vốn quý của con người. Ăn uống là cơ
sở tạo cho con người có một thể lực tốt. Ăn uống theo nhu cầu dinh dưỡng của
cơ thể, đảm bảo đủ về lượng và chất thì cơ thể mới phát triển một cách toàn
diện được. Dinh dưỡng là nhu cầu sức khoẻ của mỗi người, đối với các em ở
độ tuổi đang phát triển rất cần dinh dưỡng để phát triển thể lực, trí tuệ, người
lớn thì cần dinh dưỡng để duy trì và phát huy sự sống để làm việc cống hiến
cho xã hội. Nếu các em ở lứa tuổi này không được nuôi dưỡng tốt sẽ chậm lớn,
còi cọc, chậm phát triển về mọi mặt; ngược lại nếu các em được nuôi dưỡng tốt
sẽ mau lớn, khoẻ mạnh phát triển tốt về mọi mặt (nhất là trong giai đoạn từ 12
đến 16 tuổi).
Nhờ sự phát triển của dinh dưỡng học mà người ta đã biết trong thức ăn
có chứa tất cả các thành phần dinh dưỡng cần thiết cho cơ thể đó là: chất đạm,
chất béo, chất sơ, vitamin, muối khoáng... Nếu dư thừa hoặc thiếu hụt các chất
dinh dưỡng này trong cơ thể thì sẽ gây ra nhiều bệnh tật hoặc nguy hiểm hơn là
có thể dẫn tới tử vong. Tốc độ phát triển thể lực, trí tuệ và tình cảm cùng các
mối quan hệ xã hội rất nhanh, nhanh đến mức mà người ta cho rằng sự thành
công của chúng ta quyết định sự thành đạt của các em trong tương lai. Nhờ áp
dụng khoa học dinh dưỡng vào cuộc sống mà chúng ta biết tầm quan trọng của
dinh dưỡng trong đời sống sức khoẻ con người. Do đó chế độ dinh dưỡng
không hợp lý sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến sức khoẻ và sự phát triển toàn diện
của học sinh, việc đảm bảo chế độ ăn hàng ngày được an toàn, vệ sinh, dinh
dưỡng hợp lý cân đối các chất là rất quan trọng và cần thiết trong các bữa ăn
của các em. Để chế biến được những món ăn phong phú, thơm ngon, hấp dẫn,
4 / 16
Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn, đảm bảo vệ sinh an toàn thực
phẩm cho học sinh ở độ tuổi đầu cấp THCS
đạt tiêu chuẩn về vệ sinh dinh dưỡng cho học sinh đòi hỏi cô nuôi phải luôn
luôn tìm tòi, học hỏi, khám phá ra những món ăn ngon mới lạ, hấp dẫn để chế
biến cho học sinh ăn tại trường. Đồng thời cần tuyên truyền và phối kết hợp
chặt chẽ với các bậc phụ huynh về công tác chăm sóc, giáo dục và nuôi dưỡng
các em, đặc biệt phải trú trọng tới nguồn cung cấp thực phẩm và vệ sinh an
toàn thực phẩm khi đưa vào trường.
II. ĐIỀU TRA THỰC TRẠNG:
1, Đặc điểm tình hình:
Để thực hiện cải thiện nâng cao chất lượng chế biến món ăn cho học
sinh trong trường THCS Phan Đình Giót. Nhà trường có những thuận lợi, khó
khăn sau:
a - Thuận lợi:
- Nhà trường đã duy trì được số học sinh ăn khối 6, 7 là 350 em
- Có đội ngũ giáo viên nhiệt tình, yêu nghề, mến trẻ, 100% cán bộ giáo
viên trong nhà trường đã đạt trình độ chuẩn và trên chuẩn.
- Đội ngũ cô nuôi chăm sóc và phục vụ học sinh, khoẻ, tâm huyết với
nghề. Cô nuôi được đào tạo chuẩn về chuyên ngành nấu ăn.
- Cơ sở vật chất đầy đủ, khu bếp sạch sẽ, có đủ đồ dùng, dụng cụ phục
vụ cho bếp ăn một chiều, có tủ lạnh lưu mẫu thức ăn ...
- Trường gần khu trung tâm Thành phố nên dễ dàng cho việc mua bán
thực phẩm sạch.
- Được sự quan tâm giúp đỡ của UBND quận Thanh Xuân, Phòng Giáo
dục & đào tạo quận Thanh xuân cùng các ban ngành đoàn thể và sự ủng hộ
nhiệt tình của các bậc phụ huynh học sinh trong nhà trường.
5 / 16
Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn, đảm bảo vệ sinh an toàn thực
phẩm cho học sinh ở độ tuổi đầu cấp THCS
b- Khó khăn:
- Điều kiện để nâng cao chất lượng bữa ăn cho học sinh còn gặp nhiều
khó khăn do điều kiện kinh tế và nhận thức của các bậc phụ huynh còn chưa
đồng đều.
- Sức ăn của học sinh các khối lớp không đồng đều.
2, Đánh giá thực trạng nâng cao chất lượng bữa ăn và phòng
chống suy dinh dưỡng cho học sinh :
- Căn cứ vào thực tế bữa ăn của học sinh với mức đóng góp của phụ
huynh là 25.000đ/ HS/ ngày. Học sinh ăn tại trường ngày: 1 bữa chính, 1 bữa
phụ.
Để tăng sự hấp dẫn và tránh nhàm chán, thức ăn phải được thay đổi
hàng ngày, hàng tuần cho hợp khẩu vị và thời tiết.
Thức ăn phải được cung cấp từ các cơ sở có đủ tiêu chuẩn về vệ sinh
an toàn thực phẩm như : HTX rau sạch Vân Nội, Các Siêu thị và các công ty
XNK cá tôm…
III. BIỆN PHÁP THỰC HIỆN ĐỂ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG
BỮA ĂN VÀ PHÒNG CHỐNG SUY DINH DƯỠNG CHO HỌC SINH
1. Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn cho học sinh tại
trường THCS Phan Đình Giót
1.1. Bữa ăn phải đa dạng, thay đổi, hỗn hợp nhiều loại thực phẩm :
Trong mỗi bữa ăn của các em cần phải có đủ 4 nhóm thực phẩm, các
loại thức ăn trong mỗi nhóm cũng phải thay đổi từng bữa, từng ngày, từng món
ăn cũng cần hỗn hợp nhiều loại thực phẩm: ( Đạm "P", Mỡ "L", Đường "G",
VTM và chất khoáng) vì mỗi thực phẩm cung cấp một số chất dinh dưỡng, nếu
hỗn hợp nhiều loại thức ăn, ta có thêm nhiều chất dinh dưỡng và các chất bổ
sung cho nhau ta sẽ có một bữa ăn cân đối đủ chất, giá trị sử dụng sẽ tăng lên.
6 / 16
Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn, đảm bảo vệ sinh an toàn thực
phẩm cho học sinh ở độ tuổi đầu cấp THCS
1.2. Bữa ăn phải cân đối giữa năng lượng ăn vào và năng lượng tiêu
hao:
Một khẩu phần ăn cân đối sẽ giúp cho cơ thể có đủ năng lượng và các
chất dinh dưỡng cần thiết cho sự phát triển, duy trì sự sống và làm việc, vui
chơi giải trí. Nếu ăn nhiều mà không hoạt động dẫn đến thừa năng lượng thì sẽ
gây béo phì, nếu để học sinh đói, ăn không đủ chất, đủ lượng, các em sẽ mệt
mỏi, kém hoạt động và dẫn đến bị suy dinh dưỡng.
1.3. Bữa ăn phải điều độ theo yêu cầu dinh dưỡng nếu ăn uống không
có điều độ, không hợp lý sẽ có những ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe,
muốn vậy cần phải :
- Xây dựng thực đơn theo mùa, theo tuần ví dụ :
7 / 16
Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn, đảm bảo vệ sinh an toàn thực
phẩm cho học sinh ở độ tuổi đầu cấp THCS
BẢNG THỰC ĐƠN MÙA HÈ CỦA 1 TUẦN
Thứ, ngày
Bữa ăn chính
( 11h Trưa )
Bữa ăn phụ
( 13h30chiều )
Thịt bò xào cần. hành tây.
Thịt gà rang gừng
Đỗ trạch xào
Đủ đủ
Thứ hai
Canh bí nấu bột tôm
Thịt lợn xay sốt cà chua
Cá ba sa tẩm bột rán
Rau muống xào tỏi
Bánh mỳ kem Kinh đô
Thứ ba
Canh sườn nấu chua
Thịt lợn kho tàu
Kem sữa dừa
Đậu phụ nhồi thịt rán
Thứ tư
Rá đỗ xào mướp, canh mùng tơi nấu
cua
Thịt lợn xay sốt cà chua
Trứng rán cuốn
Chuối tiêu
Thứ năm
Rau cải bắp xào
Canh dưa chua nấu thịt
Thịt gà tẩm ướp rán
Bánh mỳ ruốc Kinh đô
Cá vò viên ba sa sốt cà chua
Khoai tây chiên giòn
Thứ sáu
Canh rau ngót nấu thịt nạc
Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn, đảm bảo vệ sinh an toàn thực
phẩm cho học sinh ở độ tuổi đầu cấp THCS
BẢNG THỰC ĐƠN MÙA ĐÔNG CỦA 1 TUẦN
Bữa ăn chính
( 11h Trưa )
Bữa ăn phụ
Thứ, ngày
Thứ hai
( 13h30chiều )
Thịt gà xào xả, ớt đà lạt
Thịt lợn tẩm ướp rán
Su hào, cà rốt xào
Uống sữa đậu nành nóng
Bánh mỳ kem Kinh đô
Bim bim
Canh khoai tây nấu xương
Thịt lợn xào lăn
Cá ba sa tẩm bột rán
Rau muống xào tỏi
Canh bí xanh nấu thịt
Thứ ba
Thịt lợn kho trứng cút
Đậu phụ nhồi thịt rán
Rau cải chíp xào
Thứ tư
Canh cà tím nấu chuối đậu
Thịt lợn xay sốt cà chua
Trứng rán cuốn
Bánh rán nóng
Thứ năm
Rau cải bắp xào
Canh dưa chua nấu thịt
Thịt lợn cuốn lá lốt
Chả cá thìa là
Bánh mỳ ruốc Kinh đô
Thứ sáu
Khoai tây chiên giòn
Canh rau ngót nấu thịt nạc
9 / 16
Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn, đảm bảo vệ sinh an toàn thực
phẩm cho học sinh ở độ tuổi đầu cấp THCS
- Xây dựng khẩu phần ăn hàng ngày cho học sinh:
Khi xây dựng khẩu phần ăn , điều quan trọng nhất của khẩu phần ăn là
phải cân đối về tỷ lệ các chất dinh dưỡng cần thiết theo nhu cầu cơ thể .
+ Cân đối về năng lượng : Năng lượng do 3chất chủ yếu là :Protêin , lipit
.Gluxit .Trong khẩu phần ăn tỉ lệ 3 này phải thích hợp .Nên có tỷ lệ là 1:1:5.
+ Cân đối về Prôtêin : Xác định tỷ lệ % giửaPotein động vật và protein
thực vật tổng số để đánh giá mức cân đối .Thông thường Prôtein động vật ở trẻ
em là 50-60%.
+Cân đối về Lipit : Đối với trẻ em ,tỷ lệ Lipit động vật và thực vật là
50%/50% mỗi loại .
+ Cân đối về gluxit: Gluxit là thành phần cung cấp năng lượng chủ yếu
nhất trong khẩu phần vì Gluxit có giá thành rẻ nhất đồng thời lại có số lượng
nhiều nhất.Trong các loại Gluxit còn chứa nhiều loại vitamin và khoáng chất
do đó cần cho các em ăn đủ và thường xuyên các loại ngũ cốc và rau quả .
+ Cân đối về vitamin :
Vitamin tham gia nhiều chức phận chuển hoá trao đổi chất quan trọng
của cơ thể .Vì vậy phải cung cấp đủ các vitamin .Nếu trong khẩu phần thiếu
vitamin sẽ làm rối loạn quá trình hấp thu các chất dinh dưỡng cũng như trao
đổi chất của cơ thể dẫn tới một số bệnh lý .
Trong khẩu phần cần nhiều tinh bột thì nhu cầu về vitamin nhóm B cũng
cần nhiều hơn .Nếu thiếu B1 sẽ ảnh hưởng tới hấp thu và trao đổi Gluxit .
+ Cân đối về chất khoáng : Các chất khoáng giữ vai trò cân bằng toan
kiềm để duy trì tính ổn định trong đó . các chất khoáng trong khẩu phần cần
được chú ý , tỷ lệ Ca/P trong khẩu phần hợp lý là 1,2/1 và có đủ vitamin D sẽ
có lợi ích cho hấp thu Ca,P và tạo xương .Các yếu tố vi lượng cũng có vai trò
trao đổi chất cơ thể.
10 / 16
Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn, đảm bảo vệ sinh an toàn thực
phẩm cho học sinh ở độ tuổi đầu cấp THCS
Muốn có khẩu phần ăn cân đối cho các em cần phải phối hợp nhiều loại
thực phẩm với nhau và đảm bảo đủ lượng theo lứa tuổi .
- Đảm bảo khoảng cách cho 2 bữa ăn trong ngày của học sinh không quá
gần nhau, kịp thời bổ sung năng lượng cho cơ thể học sinh không để học sinh
bị đói mới cho ăn hoặc vẫn còn no lại cho ăn tiếp gây lên sự chán ăn cho các
em.
Để xây dựng khẩu phần ăn hợp lý cần đảm bảo tiêu chuẩn theo quy định,
đồng thời cần phải chú ý:
- Khẩu phần ăn phải đảm bảo đủ năng lượng
- Khẩu phần phải đủ chất dinh dưỡng cần thiết.
- Khẩu phần phải cân đối về tỷ lệ các chất dinh dưỡng .
Khi xây dựng khẩu phần ăn cho học sinh tại trường THCS ta phải cân
đối số tiền của bố mẹ các em đóng góp.Tính toán định mức cho khẩu phần ta
có thể dựa vào các bước sau:
+ Bước 1:Tính tổng số năng lượng, lượng protêinvà các chất dinh dưỡng
khác của khẩu phần qui ra số bữa chính của học sinh, từ đó quy ra lượng yêu
cầu một bữa cho tổng số học sinh cùng ăn một khẩu phần giống nhau.
+ Bước 2: Chọn lương thực chính của trường là gạo
+ Bước 3:Chọn một số thức ăn giàu protein từ nguồn thực vật sẵn có và
rẻ tiền ở địa phương.
Ví dụ: Đậu phụ, đậu xanh, đậu tương, lạc, vừng... thêm một vài protêin
động vật để cân đối khẩu phần như thịt, cá, tôm, cua...
+ Bước 4: Tính lượng thịt và gạo hoặc lượng thức ăn khác nhau để nấu
+ Bước 5: Bổ xung năng lượng bằng một số loạichất béo, tốt nhất là dưới
dạng dầu thực vật .
11 / 16
Tải về để xem bản đầy đủ
16 trang
17/06/2025
4090
Bạn đang xem 11 trang mẫu của tài liệu "SKKN Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm cho học sinh ở độ tuổi đầu cấp THCS", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên.
File đính kèm:
- skkn_mot_so_bien_phap_nang_cao_chat_luong_bua_an_dam_bao_ve.doc
