SKKN Một số biện pháp xây dựng mối quan hệ gần gũi, thân thiện giữa cô và trò
Nhà nước và nhân dân ta luôn quan tâm việc bảo vệ và chăm sóc trẻ em, coi đây là sự nghiệp cao quý, là trách nhiệm to lớn đối với thế hệ tương lai, đối với tiền đề của dân tộc và của đất nước. Là người giáo viên dưới mái trường xã hội chủ nghĩa, hơn ai hết chúng ta phải thấy được trọng trách của mình trong sự nghiệp “trồng người”.
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO QUẬN THANH XUÂN
TRƯỜNG TIỂU HỌC THANH XUÂN NAM
................
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ BIỆN PHÁP XÂY DỰNG MỐI QUAN HỆ
GẦN GŨI, THÂN THIỆN GIỮA CÔ VÀ TRÒ
Lĩnh vực
Cấp học
: Chủ nhiệm
: Tiểu học
Tên tác giả
: Trần Thị Nụ
Đơn vị công tác: Trường tiểu học Thanh Xuân Nam
Chức vụ
: Giáo viên
Năm học 2018 – 2019
PHẦN THỨ NHẤT: ĐẶT VẤN ĐỀ
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Nhà nước và nhân dân ta luôn quan tâm việc bảo vệ và chăm sóc trẻ em,
coi đây là sự nghiệp cao quý, là trách nhiệm to lớn đối với thế hệ tương lai, đối
với tiền đề của dân tộc và của đất nước. Là người giáo viên dưới mái trường xã
hội chủ nghĩa, hơn ai hết chúng ta phải thấy được trọng trách của mình trong sự
nghiệp “trồng người”. Làm sao cho học sinh yêu thích học tập cũng như hăng
hái tham gia các hoạt động tập thể, sao cho các con cảm thấy trường học là ngôi
nhà thứ hai của mình và mỗi ngày đến trường của các con thực sự là một ngày
vui...Để đạt được điều đó, trước tiên các con phải thích học. Từ kinh nghiệm
thực tế, tôi nhận thấy học sinh thích đi học là những học sinh tìm được niềm vui
khi tới lớp, những học sinh đó được thầy yêu, bạn mến và việc học tập đối với
các con không mấy vất vả. Học sinh đến trường phải có niềm vui, có vui mới
học được tốt.
Học sinh lớp Một được ví như tờ giấy trắng rất hồn nhiên trong quan hệ
với các bạn và mọi người xung quanh. Học sinh rất tin vào những điều được
học, được nghe hằng ngày thầy cô dạy bảo. Vậy làm thế nào để tạo dựng được
mối quan hệ thân thiện giữa cô và trò để từ đó lôi cuốn học sinh tham gia tích
cực vào việc học tập là điều mà tôi đã từng băn khoăn trăn trở bấy lâu nay. Cuối
cùng tôi cũng tìm ra được một giải pháp tốt nhất cho học sinh lớp tôi chủ nhiệm,
đó là: “Một số biện pháp xây dựng mối quan hệ gần gũi, thân thiện giữa cô và
trò.” Từ đó kích thích học sinh hăng say học tập.
II. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
Vào năm học mới, tôi định hướng trước cho mình phải gây được tâm thế
cho học sinh trong những ngày đầu năm học để rồi dẫn dắt các con bước vào
năm học đầy tự tin và phấn khởi. Để có được kết quả tưởng chừng như đơn giản
thế thôi nhưng cách thức để đi đến cái đích đó thật không đơn giản chút nào. Có
được niềm vui cho trẻ không phải tạo ra được từ một giờ học, một ngày học hay
một tuần học mà phải lôi cuốn, gây hứng thú cho học sinh trên một bình diện
rộng ở mọi nơi, mọi lúc, qua giao tiếp, qua cách cư xử, dạy dỗ của giáo viên cho
học sinh. Do vậy đòi hỏi người giáo viên phải thật nhẫn nại, có tình thương
chân thực với học trò. Chỉ có tình thương yêu thực sự và lòng cảm thông của cô
mới xây dựng mối quan hệ thân thiện giữa cô và trò, từ đó góp phần kích thích
học sinh hăng say học tập.
III. ĐỐI TƯỢNG, THỜI GIAN VÀ PHẠM VI NGHIÊN cøu
- Đối tượng nghiên cứu: Học sinh khối lớp Một;
1/29
- Thời gian tôi tiến hành nghiên cứu từ tháng 9 năm 2018 đến tháng 4
năm 2019;
- Phạm vi nghiên cứu: Một số biện pháp xây dựng mối quan hệ gần gũi,
thân thiện giữa cô và trò.
IV. NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU
Để hoàn thành được đề tài này tôi cần làm tốt các nhiệm vụ sau đây:
- Nghiên cứu một số vấn đề lí luận cơ bản làm cơ sở khoa học của đề tài;
- Nghiên cứu thực trạng về việc xây dựng: “một số biện pháp xây dựng
mối quan hệ gần gũi, thân thiện giữa cô và trò”. Trên cơ sở đó phân tích thực
trạng để tìm ra biện pháp đổi mới việc xây dựng mối quan hệ này, kích thích học
sinh hăng say học tập;
- Tổ chức thực hiện các biện pháp nhằm xây dựng mối quan hệ gần gũi,
thân thiện giữa cô và trò để các con tích cực học tập góp phần nâng cao chất
lượng dạy học và kết quả giáo dục toàn diện của nhà trường.
V. ỨNG DỤNG
Đối với học sinh lớp Một việc ứng dụng quan hệ gần gũi thân thiện giữa cô
và trò sẽ thu hút học sinh tích cực tham gia các hoạt động học tập, giúp các con
tự tin hơn khi tiếp thu các kiến thức, phát huy khả năng tư duy độc lập sáng tạo
một cách phong phú và đa dạng, tạo nguồn cảm hứng, sự say mê học tập của học
sinh lớp Một.
2/29
PHẦN THỨ HAI: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I. NHỮNG CƠ SỞ LÍ LUẬN
1. Những căn cứ khoa học
1.1 Luật giáo dục (ban hành năm 2005)
Chương 2, mục 2, điều 23 của luật giáo dục đã chỉ rõ mục tiêu của giáo
dục Tiểu học: “Giáo dục Tiểu học nhằm giúp học sinh hình thành những cơ sở
ban đầu cho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm
mĩ và các kĩ năng cơ bản để học sinh tiếp tục học Trung học cơ sở.”
Chương 2, điều 3 có chỉ rõ hoạt động giáo dục phải thực hiện theo nguyên
lí học đi đôi với hành, giáo dục kết hợp với lao động sản xuất, lí luận gắn với
thực tiễn, giáo dục nhà trường kết hợp với giáo dục gia đình và xã hội.
1.2 Điều lệ trường Tiểu học.
Trong điều lệ quy định hoạt động giáo dục trong nhà trường Tiểu học
được chia thành hai bộ phận: hoạt động giáo dục trên lớp và hoạt động giáo
dục ngoài giờ lên lớp. Mỗi bộ phận trên đều có chức năng là thực hiện mục
tiêu giáo dục.
1.3 Nhiệm vụ năm học của các trường Tiểu học
Sở giáo dục và đào tạo Hà Nội có hướng dẫn: Mục tiêu giáo dục Tiểu học
được thực hiện thông qua việc tổ chức các hoạt động dạy học trong trường Tiểu
học. Hoạt động dạy học được thực hiện với hình thức lên lớp là hoạt động đặc
trưng, là hoạt động chủ yếu của nhà trường. Việc tổ chức các hoạt động tập thể
cho học sinh Tiểu học là rất cần thiết, nhằm hỗ trợ và bổ sung cho hoạt động dạy
học chính khoá nhằm thay đổi không khí học tập, tạo nên hứng thú tích cực cho
các con.
2. Cơ sở lí luận của đề tài
Đối với học sinh Tiểu học, tình cảm, sự gần gũi, thân thiện của cô giáo có
vị trí đặc biệt vì nó là khâu trọng yếu gắn liền với sự nhận thức của trẻ. Sự thân
thiện ấy không chỉ kích thích trẻ nhận thức mà còn thúc đẩy trẻ hoạt động, khám
phá, tự vươn lên trong học tập.
Học sinh lớp Một lần đầu tiên đến lớp nên rất e ngại khi tiếp xúc với cô,
với bạn mới. Có con còn khóc lóc, bám chặt lấy bố mẹ không chịu vào lớp. Có
con lại nhất định đòi bố mẹ phải vào ngồi cùng trong lớp. Đây cũng là lúc giáo
viên cần khéo léo tạo sự an tâm, tin tưởng cho các con để các con có thể tự tin
vào ngồi trong lớp học mà không còn lo sợ nữa. Sự gần gũi, ân cần, sự quan tâm
nhẹ nhàng, sự cởi mở chân tình của cô giáo ngay từ lần đầu tiên đến lớp sẽ tạo
nên những xúc cảm mạnh mẽ và để lại ấn tượng sâu sắc trong tâm hồn trẻ thơ
của các con. Như vậy xây dựng mối quan hệ gần gũi, thân thiện giữa cô và trò
3/29
tức là chúng ta đã đặt nền móng cho việc hình thành và phát triển nhân cách cho
học sinh lớp Một nói chung và học sinh Tiểu học nói riêng.
Lứa tuổi học sinh Tiểu học đang trong thời kì phát triển, đây cũng là lúc
các con chuyển từ hoạt động chủ đạo chơi là chủ yếu (ở trường Mầm non) sang
hoạt động học là chủ yếu (ở trường Tiểu học). Các con thường rất dễ nhớ những
cũng rất dễ quên, mức tập trung chú ý còn thấp, vì vậy giáo viên cần tạo hứng
thú học tập và niềm tin cho trẻ để trẻ có thể yên tâm ngồi học mà không phải lo
sợ bất kì một việc gì cả.
Có một câu nói rằng: “Dù đã dắt ngựa đến bờ sông cũng không thể bắt nó
uống nước được”. Vấn đề học tập của trẻ cũng vậy. Dù có bắt được chúng ngồi
ngay ngắn trong lớp nhưng nếu không thích thú, trẻ không thể học tốt được.
Chính vì vậy ngoài việc truyền đạt kiến thức cho học sinh của người thầy, tôi
nghĩ rằng mình cần phải biết tạo niềm tin và gây hứng thú học tập cho học sinh
để tiết học thực sự nhẹ nhàng,sinh động. Học sinh tiếp thu kiến thức một cách tự
nhiên, không gượng ép. Đó là điều làm tôi phải suy nghĩ, trăn trở để tìm cách
gây dựng được mối quan hệ gần gũi, thân thiện giữa cô và trò từ đó gây hứng
thú học tập cho học sinh.
II. THỰC TRẠNG VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
1. MỤC ĐÍCH CỦA VIỆC NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG:
Khảo sát thực trạng việc xây dựng mối quan hệ gần gũi, thân thiện với
học sinh để từ đó kích thích tinh thần hăng say học tập cho các con nhằm mục
đích là:
- Xác định biện pháp làm tốt công tác chủ nhiệm lớp mà tôi được phân
công chủ nhiệm;
- Phân tích thực trạng để tìm hiểu và xác định nguyên nhân dẫn đến hạn
chế của việc giáo viên chưa thực sự gần gũi, thân thiện với học sinh và học sinh
cũng rất lo sợ khi phải nói chuyện với các thầy cô giáo. Đây chính là cơ sở khoa
học cần thiết để cải tiến, xây dựng những biện pháp đổi mới của đề tài nhằm
nâng cao chất lượng, hiệu quả của hoạt động dạy học trong nhà trường.
Để nghiên cứu thực trạng đạt kết quả tốt, cần thực hiện nghiêm túc một số
yêu cầu: đảm bảo tính kế hoạch, có sự chuẩn bị chu đáo, có tính linh hoạt, mềm
dẻo, tính thực tiễn, tính khoa học, tính kế thừa, tính hệ thống…
2. CÁCH TIẾN HÀNH NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG
Tôi đã tiến hành phối kết hợp một số cách thức và biện pháp là:
- Dự giờ đồng nghiệp đặc biệt là các tiết dự thi của các đồng chí tham gia
hội thi Giáo viên chủ nhiệm giỏi;
4/29
- Tham khảo ý kiến của Ban giám hiệu về kế hoạch xây dựng công tác
chủ nhiệm lớp cho giáo viên;
- Trao đổi, trò chuyện với học sinh và cha mẹ học sinh về mối quan hệ
gần gũi giữa giáo viên và học sinh, thu thập thêm những thông tin cần thiết để
xây dựng đề tài.
3. KẾT QUẢ KHẢO SÁT HỌC TẬP CỦA HỌC SINH ĐẦU NĂM
HỌC 2018 - 2019:
Kiến thức – Kĩ năng
Năng lực
Đạt
Phẩm chất
Đạt
HTT
HT
CHT
Tốt
CCG
Tốt
CCG
13HS 38HS
3HS
39HS
14HS
1HS 39HS 14HS
1HS
Việc nghiên cứu để xác định rõ thực trạng và tìm hiểu kĩ về biện pháp xây
dựng mối quan hệ gần gũi, thân thiện giữa giáo viên và học sinh chính là cơ sở
để tôi suy nghĩ, mạnh dạn cải tiến và tìm ra các biện pháp xây dựng mối quan hệ
gần gũi, thân thiện giữa cô và trò để kích thích học sinh hăng say học tập đồng
thời góp phần nâng cao chất lượng và hiệu quả của hoạt động dạy học.
III. CÁC BIỆN PHÁP THỰC HIỆN
Như chúng ta đã biết học sinh lớp Một khi đến trường các con còn nhiều
bỡ ngỡ, lần đầu tiên được làm quen với nội quy trường lớp, với những môn học
và biết bao hoạt động khác mà ở trường Mầm non các con chưa từng được trải
qua. Vậy phải làm thế nào để giúp trẻ tập trung học tập, có ý thức rèn luyện để
trở thành con ngoan, trò giỏi. Người dìu dắt, giúp đỡ các con vượt qua những bỡ
ngỡ này, đó chính là cô giáo chủ nhiệm. Sau đây là những giải pháp tôi đã làm
để xây dựng mối quan hệ gần gũi, thân thiện giữa cô và trò để kích thích học
sinh hăng say học tập.
1. TẠO ẤN TƯỢNG TỐT ĐẸP TRONG HỌC SINH NGAY TỪ BUỔI
ĐẦU TIÊN GẶP MẶT
Như chúng ta đã biết, trước khi vào năm học mới bao giờ giáo viên nói
chung và giáo viên lớp Một nói riêng cũng có một buổi nhận lớp, làm quen với
học sinh. Đây là lúc thích hợp nhất để tôi thể hiện sự thân thiện của mình với
học trò ngay từ buổi gặp mặt đầu tiên. Ngày hôm đó các con thường được cha
mẹ hoặc ông bà đưa đến lớp. Các con rất hào hứng cho buổi đầu tiên đến trường
này. Nhưng khi đến lớp gặp bạn mới, cô giáo mới thì các con lại rất e ngại và
không dám vào lớp một mình. Có con còn bám chặt lấy mẹ hay là bất ngờ khóc
rất to và kiên quyết đòi về nhà không chịu vào lớp. Là một giáo viên chủ nhiệm
5/29
có nhiều năm trực tiếp giảng dạy học sinh lớp Một nên tôi đã rất quan tâm đến
việc này và tôi đã cố gắng tạo sự an tâm, tin tưởng vào cô giáo cho các con để
các con bớt đi phần nào sự sợ hãi đó.
Đầu tiên tôi tươi cười, nhẹ nhàng giới thiệu cho các con biết đôi điều về
bản thân mình cũng như về trường, lớp mới nơi mà các con sẽ học tập trong năm
học này. Sau đó gọi những bạn nhanh nhẹn, hoạt bát tự giới thiệu về bản thân,
về trường Mầm non, về cô giáo cũ của con và hỏi xem con có vui khi được đi
học lớp Một không?
Tiếp đến tôi bắt đầu trò chuyện với học sinh để các con nói lên suy nghĩ
của mình. Tôi giới thiệu cho các con xem một vài hình ảnh về các hoạt động học
tập, vui chơi của các anh chị lớp trên. Một số hình ảnh như sau:
Học sinh chơi Chi chi chành chành
6/29
Học sinh chơi Bắt vịt
Lễ trao phần thưởng cho học sinh tiêu biểu
7/29
Học sinh tham gia văn nghệ chào mừng ngày 20/11
Tôi tin rằng với việc làm của mình các con sẽ cảm thấy vui thích khi đến
trường Tiểu học.Với học sinh quá nhút nhát thì buổi học đầu tiên tôi cho con đó
ngồi gần bạn cùng học ở trường Mầm non hay ngồi gần bạn cùng giới và nhanh
nhẹn hơn để giúp bạn nhanh chóng làm quen với trường lớp mới.
Từ đó làm giảm sự căng thẳng cho học sinh bằng cách cho các con vui hát
những bài hát mà con yêu thích. Việc làm này vô cùng cần thiết, nó vừa động
viên khích lệ học sinh vừa tạo cho các con cảm giác yên tâm khi bước chân vào
học lớp Một.
2. TẠO SỰ GẦN GŨI, THÂN THIỆN VỚI HỌC SINH TRONG TỪNG
TIẾT HỌC
Do đặc điểm tâm lí của học sinh Tiểu học là trí nhớ trực quan – hình
tượng được phát triển hơn trí nhớ từ ngữ - logic. Các con thường nhớ và giữ gìn
chính xác những sự vật hiện tượng cụ thể nhanh hơn và tốt hơn những định
nghĩa, những lời giải thích dài dòng. Học sinh lớp Một có khuynh hướng ghi
nhớ máy móc bằng cách lặp đi lặp lại nhiều lần một vấn đề nào đó, có khi chưa
hiểu hết những mối liên hệ, ý nghĩa của vấn đề đó. Chính vì vậy nhiệm vụ của
giáo viên là gây dựng cho học sinh tâm thế để ghi nhớ, hướng dẫn các con thủ
thuật ghi nhớ tài liệu học tập, kiến thức mà cô truyền đạt. Chỉ cho các con đâu là
8/29
điểm chính, điểm quan trọng của bài học, tránh cho học sinh ghi nhớ máy móc
hay chỉ là học vẹt.
Trong khi dạy kiến thức mới tôi luôn luôn động viên khích lệ học sinh tự
quan sát, nhận xét và tư duy để tìm ra kiến thức mới. Với câu hỏi tìm hiểu bài
mà cô đưa ra cho học sinh trả lời tôi luôn động viên học sinh: “Các con hãy
mạnh dạn lên nhé!”. Rồi hỏi học sinh ở dưới lớp: “Bạn nào muốn có câu trả
lời?”. Khi có học sinh nào đó trả lời đúng nhưng chưa đủ ý của câu hỏi thì tôi vỗ
về các con bằng câu nói: “Con trả lời tốt lắm, có ai muốn bổ sung gì cho bạn
không nhỉ?”. Còn nếu học sinh trả lời đúng, trọn ý của của câu hỏi thì tôi lập tức
khen luôn: “Đó là một câu trả lời xuất sắc, chúng mình cùng khen bạn nào.” Cứ
như vậy học sinh sẽ mạnh dạn giơ tay phát biểu ý kiến xây dựng bài, lớp học rất
sôi nổi và các con tiếp thu bài một cách nhẹ nhàng, thoải mái.
Khi gọi học sinh đọc bài cũng vậy, tôi luôn luôn yêu cầu các con đọc bài
to, rõ ràng. Cứ như thế tôi luôn vỗ về học sinh bằng những câu động viên, khích
lệ rằng con cứ yên tâm, những âm nào, tiếng nào, từ nào không nhớ, đọc sai thì
cô sẽ giúp con sửa sai, con đừng sợ. Vì vậy, dần dần đã tạo cho học sinh thói
quen mạnh dạn, tự tin và đã đọc to, lưu loát ngay từ tiết học đầu tiên. Tuy nhiên
trong khi học sinh thực hành làm bài tập không thể tránh khỏi sai sót. Tuỳ vào
từng trường hợp sai của học sinh mà cô có hướng giải quyết khác nhau từ đó tạo
cho học sinh tâm lí thật thoải mái tự tin khi học bài.
Ví dụ 1: Chẳng hạn trong phần Học vần của môn Tiếng Việt, học sinh
được học âm “b” từ bài 2. Lúc này các con đã biết đọc, viết, nhớ tên âm và tên
chữ cái của nó. Đến bài 14 các con lại được học âm mới là “d, đ”. Khi đó rất
nhiều con lúng túng không phân biệt được đâu là “b” và đâu là “d”.
Hay ở bài 3 con được học dấu thanh sắc “/” và ở bài 5 con được học dấu
thanh huyền “ \”, đến đây nhiều học sinh lại nhầm lần hai dấu này với nhau.
Còn ở bài 22 các con được học âm mới là “p, ph, nh”, đến bài 24 các con
lại được tiếp âm mới là “q, qu, gi” , lúc này các con lại lúng túng khi không
phân biệt được đâu là “q” đâu là “p”. Trước tình trạng đó tôi đã:
a. Tìm hiểu nguyên nhân.
Nguyên nhân của tình trạng học sinh có sự nhầm lẫn giữa chữ “p” với chữ
“q”; chữ “d” với chữ “b”; nhầm dấu thanh “ /” với dấu thanh “ \” … là do tri
giác của học sinh lớp một mang tính chất đại thể, ít đi sâu vào chi tiết và mang
tính không chủ động, do đó các con phân biệt những đối tượng này chưa chính
xác, lúc nhớ, lúc quên.
b. Cách giải quyết
Trong từng tiết học cô giáo luôn tạo cho học sinh những định hướng mốc
tri giác. Chẳng hạn giúp học sinh phân biệt đâu là tay phải, đâu là tay trái, sau đó
9/29
Tải về để xem bản đầy đủ
Bạn đang xem 11 trang mẫu của tài liệu "SKKN Một số biện pháp xây dựng mối quan hệ gần gũi, thân thiện giữa cô và trò", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên.
File đính kèm:
skkn_mot_so_bien_phap_xay_dung_moi_quan_he_gan_gui_than_thie.docx